देवेन्द्र किशोर : नामपोङमा प्रहरी र विशेष कार्यदल (एसटीएफ) को संयुक्त कारबाहीमा लागूऔषध ओसारपसारको गम्भीर घटना सार्वजनिक भएको छ। पक्राउ परेका व्यक्ति म्यानमारका नागरिक लाहो कैता कैसान (४०) हुन्। उनको साथबाट ४२०.५ ग्राम अफिम र १ लाख रुपैयाँ नगद बरामद गरिएको प्रहरीले जनाएको छ।
प्रहरीका अनुसार उनलाई अवैध घुसपैठ तथा लागूऔषध ओसारपसारको सूचनाका आधारमा नियन्त्रणमा लिइएको हो। प्रारम्भिक अनुसन्धानमा उनी सीमावर्ती क्षेत्र प्रयोग गरी नेपाल हुँदै वा नेपाललाई ट्रान्जिट बनाएर लागूऔषधको कारोबारमा संलग्न रहेको आशंका गरिएको छ। हाल उनलाई एनडीपीएस ऐन, अध्यागमन ऐन तथा विदेशी ऐन अन्तर्गत मुद्दा दर्ता गरी थप अनुसन्धान अघि बढाइएको छ।
यो घटना केवल एक पक्राउ मात्र नभई नेपाल–भारत–म्यानमार सीमावर्ती क्षेत्रमा बढ्दो लागूऔषध तस्करीको गम्भीर संकेतका रूपमा देखिएको छ। पूर्वोत्तर भारतसँग जोडिएको म्यानमार सीमा लामो समयदेखि अफिम, हेरोइन र अन्य लागूऔषधको अवैध ओसारपसारको प्रमुख मार्ग मानिँदै आएको छ। कमजोर सीमा निगरानी, भौगोलिक कठिनाइ र अन्तर्राष्ट्रिय तस्कर सञ्जालका कारण यस्ता गतिविधि नियन्त्रणमा चुनौती थपिँदै गएको छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार पछिल्ला वर्षहरूमा सीमावर्ती क्षेत्रमा लागूऔषध कारोबारमा विदेशी नागरिकको संलग्नता बढ्नु सुरक्षा चुनौती मात्र होइन, संगठित अपराधको विस्तारको संकेत पनि हो। यसले युवापुस्तामा लागूऔषधको जोखिम बढाउनुका साथै स्थानीय समाजमा पनि नकारात्मक प्रभाव पारिरहेको छ।
पुलिसले यस घटनालाई गम्भीर रूपमा लिँदै सीमा क्षेत्रमा निगरानी थप कडा पार्ने र अन्तरदेशीय समन्वय बढाउने तयारी गरेको जनाएको छ। स्थानीय तह र सुरक्षानिकायबीच सहकार्य अझ मजबुत नभए यस्ता घटना दोहोरिन सक्ने चिन्ता व्यक्त गरिएको छ।
यस घटनाले फेरि एकपटक पूर्वोत्तर सीमा क्षेत्र लागूऔषध तस्करीको संवेदनशील केन्द्र बन्दै गएको स्पष्ट संकेत दिएको छ।नामपोङमा प्रहरी र विशेष कार्यदल (एसटीएफ) को संयुक्त कारबाहीमा लागूऔषध ओसारपसारको गम्भीर घटना सार्वजनिक भएको छ। पक्राउ परेका व्यक्ति म्यानमारका नागरिक लाहो कैता कैसान (४०) हुन्। उनको साथबाट ४२०.५ ग्राम अफिम र १ लाख रुपैयाँ नगद बरामद गरिएको प्रहरीले जनाएको छ।
पुलिसका अनुसार उनलाई अवैध घुसपैठ तथा लागूऔषध ओसारपसारको सूचनाका आधारमा नियन्त्रणमा लिइएको हो। प्रारम्भिक अनुसन्धानमा उनी सीमावर्ती क्षेत्र प्रयोग गरी नेपाल हुँदै वा नेपाललाई ट्रान्जिट बनाएर लागूऔषधको कारोबारमा संलग्न रहेको आशंका गरिएको छ। हाल उनलाई एनडीपीएस ऐन, अध्यागमन ऐन तथा विदेशी ऐन अन्तर्गत मुद्दा दर्ता गरी थप अनुसन्धान अघि बढाइएको छ।
यो घटना केवल एक पक्राउ मात्र नभई नेपाल–भारत–म्यानमार सीमावर्ती क्षेत्रमा बढ्दो लागूऔषध तस्करीको गम्भीर संकेतका रूपमा देखिएको छ। पूर्वोत्तर भारतसँग जोडिएको म्यानमार सीमा लामो समयदेखि अफिम, हेरोइन र अन्य लागूऔषधको अवैध ओसारपसारको प्रमुख मार्ग मानिँदै आएको छ। कमजोर सीमा निगरानी, भौगोलिक कठिनाइ र अन्तर्राष्ट्रिय तस्कर सञ्जालका कारण यस्ता गतिविधि नियन्त्रणमा चुनौती थपिँदै गएको छ।
विशेषज्ञहरूका अनुसार पछिल्ला वर्षहरूमा सीमावर्ती क्षेत्रमा लागूऔषध कारोबारमा विदेशी नागरिकको संलग्नता बढ्नु सुरक्षा चुनौती मात्र होइन, संगठित अपराधको विस्तारको संकेत पनि हो। यसले युवापुस्तामा लागूऔषधको जोखिम बढाउनुका साथै स्थानीय समाजमा पनि नकारात्मक प्रभाव पारिरहेको छ।
प्रहरीले यस घटनालाई गम्भीर रूपमा लिँदै सीमा क्षेत्रमा निगरानी थप कडा पार्ने र अन्तरदेशीय समन्वय बढाउने तयारी गरेको जनाएको छ। स्थानीय तह र सुरक्षानिकायबीच सहकार्य अझ मजबुत नभए यस्ता घटना दोहोरिन सक्ने चिन्ता व्यक्त गरिएको छ।
यस घटनाले फेरि एकपटक पूर्वोत्तर सीमा क्षेत्र लागूऔषध तस्करीको संवेदनशील केन्द्र बन्दै गएको स्पष्ट संकेत दिएको छ।
